Ontdekkend & Ontwerpend Leren

Kennisbank

Introductie

Om de professionalisering van opleiders en studenten te ondersteunen en te stimuleren is een digitale kennisbank ingericht. In deze kennisbank is de volgende informatie te vinden:

  • voorbeelden good practices van opleidingen en basisscholen;
  • overzicht lectoraten;
  • overzichten wetenschapsknooppunten;
  • voorbeelden van samenwerking tussen opleidingen, scholen, instellingen en bedrijven.

Het project' W&T in de pabo' is eind 2016 afgerond. De aandacht voor Wetenschap & Technologie en 'Onderzoekend en Ontwerpend Leren' is echter onverkort bij de opleidingen aanwezig. Met OCW en de pabo's is dan ook afgesproken een aantal activiteiten in dit kader voort te zetten. Zo zijn er in 2017 en in de eerste helft van 2018 door vrijwel alle pabo's nog masterclasses georganiseerd voor zittende studenten en (startende) leerkrachten in het primair onderwijs. 

Daarnaast wordt met het oog op kennisdeling ook in 2019 onderstaande Kennisbank onderhouden. Tevens worden er maandelijks nieuwsbrieven hierover verstuurd aan opleiders en andere geïnteresseerden.

Presentaties W&T inspiratiebijeenkomst 16 april 2019

Hieronder treft u de presentaties aan van de inspiratiebijeenkomst op 16 april

Ontdeklab, Marnix Academie (Petra Jansen)

Maakkunde, Nemo (Merel Noordhuizen)

Door nieuwsgierigheid leren, dNP/HAN (Lou Slangen en Dannie Wammes)

Techniek, Talent & Energie, Hanzehogeschool Groningen (Mark Terpstra en Stefan Paauwe)

Inspiratie-bijeenkomst Verduurzaming W&T in de Pabo 'Onderzoekend en ontwerpend leren'

In vervolg op het project 'Wetenschap en Technologie in de pabo' wordt op 16 april 2019 een inspiratiemiddag georganiseerd: een inhoudelijke bijeenkomst rondom de verankering van W&T in de pabo. Er zullen inspirerende voorbeelden gepresenteerd worden van collega’s en we gaan in op interessante ontwikkelingen.

We zullen kort terugblikken op het project W&T in de pabo, het W&T festival op 16 november 2016 én op de masterclasses die vervolgens in 2017 en begin 2018 door vrijwel alle pabo’s zijn georganiseerd.

Verdieping, verbreding en verduurzaming staan in de bijeenkomst van 16 april centraal en zijn daarmee de kernbegrippen. 

  • Waar liggen verbanden en raakvlakken met andere gebieden? 
  • Op welke manier heeft Wetenschap en Technologie een plek gekregen in de curricula? 
  • Hoe kunnen wij van elkaar leren? 
  • Wat ligt er nog in het verschiet en zijn er aanbevelingen voor de landelijke beleidsmakers?

Bekijk het programma van deze inspiratiebijeenkomst.

Aanmelden

U kunt u vanaf heden aanmelden bij Silvia van Spronsen, silviavanspronsen@gmail.com




Masterclasses W&T in de pabo, 2017 - 2018

Lees ter inspiratie de programma's en de terugblikken van de masterclasses


Ontdeklab

Maak nu kennis met de toekomst van het onderwijs!

De wereld verandert in hoog tempo en het onderwijs verandert mee. De basisschool bereidt kinderen voor op het leven in een wereld waarvan wij nu nog niet weten hoe die eruit ziet. Daarom speel je als leraar in op de 21e eeuwse vaardigheden en laat je kinderen ontdekkend leren en kennis maken met moderne middelen en nieuwe technologie.

Dat kan door gebruik te maken van een Ontdeklab, waarin leerlingen én leraren ontdekkend leren hoe nieuwe technologie werkt en wat ze er mee kunnen. Technologie die zowel digitaal als niet-digitaal kan zijn en in alle vakken gebruikt kan worden. 



iXperium/Centre of Expertise Leren met ict

Het leven van morgen is een leven lang gepersonaliseerd leren in een door technologie ondersteunde sociale leeromgeving.

Visie iXperium

Het iXperium/CoE is een netwerkorganisatie op het gebied van leren en lesgeven met ict. Het is een initiatief van het HAN lectoraat ‘leren met ict’, schoolbesturen in de regio Gelderland en de lerarenopleidingen van de HAN. Het iXperium/CoE voert praktijkgericht onderzoek uit om gepersonaliseerd leren met inzet van ict én ict geletterdheid in het onderwijs verder te ontwikkelen.


Hanzehogeschool Groningen / Leerlijn Techniek, Talent en Energie

Techniek, Talent & Energie (TT&E) is een doorlopende leerlijn voor groep 1 t/m 8, die aansluit bij het Wetenschap- & Techniekonderwijs, het onderzoekend en ontwerpend leren en de talentontwikkeling van kinderen en leerkrachten. De leerlijn draait om energietransitie en neemt het Nederlandse energiesysteem als uitgangspunt. Het omvat per groep lessen met als vaste onderdelen: Kennis, Onderzoeken, Bouwen en Spel.

Lees meer over deze Leerlijn

Hanzehogeschool Groningen / ICT & Didactiek

De innovatiewerkplaats ICT en Didactiek is een professionele leergemeenschap van docenten, studenten, onderzoekers die samenwerken aan het versterken van onderwijs met digitale middelen.

Vanuit de IWP werken we op het snijvlak van werkveld (primair en voortgezet onderwijs), onderwijsonderzoek en de lerarenopleidingen. Vanuit die positie wordt samengewerkt met onder andere de Rijksuniversiteit Groningen en Openbaar Onderwijs Groningen. Door samen te werken kunnen we snel inspelen op vragen die in het werkveld leven. Ons streven is het versterken van het onderwijs, aan de volgende generaties leerlingen en leraren, met didactisch doordachte strategieën welke uitgaan van het ontwikkelingspotentieel en de nieuwsgierigheid van leerlingen en docenten. 

Lees meer over deze innovatiewerkplaats

Pabo De Kempel experimenteert met robot in de klas 

Vol trots introduceren de Rolf groep en Hogeschool de Kempel Eddy de onderwijsrobot. In een tijd waarin robotica een enorme groei doormaakt, kunnen basisschoolleerlingen en -leerkrachten gaan kennismaken met deze bijzondere robot in het onderwijs. Bijzonder, omdat Eddy veelzijdig is. Hoewel met zijn 58 centimeter klein van stuk, Eddy's kwaliteiten zijn vrijwel onbeperkt. Leerkrachten gebruiken zijn maak- en gebruiksomgeving om zelf lessen met Eddy te ontwikkelen. Leerlingen kunnen van hem leren door met hem te praten, spelen en lachen. Eddy kan van alles!

Lees meer over Eddy



SLO Wetenschap en Technologie op de Pabo

Wetenschap en technologie is overal om ons heen. Nieuwe wetenschappelijke inzichten en technologische ontwikkelingen volgen elkaar in rap tempo op en verspreiden zich razend snel door het gebruik van sociale media. Kinderen zijn gespitst op nieuwe dingen. Wetenschap en technologie (W&T) maakt nieuwsgierig, daagt kinderen uit, stimuleert hen om creatief, kritisch en ondernemend te zijn, op onderzoek uit te gaan en oplossingen te bedenken. Het zijn die (21e eeuwse) vaardigheden en instellingen die de kinderen van nu straks nodig hebben. Het onderwijs moet én kan daar ruimte voor bieden en vraagt om leraren die W&T-onderwijs kunnen geven. De kiem daarvoor wordt gelegd op de pabo. Daar bekwamen studenten in het verzorgen van W&T-onderwijs.

Lees verder


Whitepaper - de onderzoekende pabo

Op weg naar realisatie van effectief en duurzaam W&T onderwijs voor toekomstige leraren. 

Lees de paper van TechYourFuture / Symen van der Zee


Rijksmuseum Boerhaave

Met de onderwijsprogramma’s van Rijksmuseum Boerhaave ontdekken leerlingen de wereld van wetenschap. De programma’s sluiten aan bij techniek, rekenen, geschiedenis, natuur, wereldoriëntatie en taal.

Tijdens workshops aan de hand historische verhalen en objecten komen leerlingen meer te weten over gepassioneerde wetenschappers. Ze worden geïnspireerd en aangemoedigd hun blik te verbreden. En door onderzoekend en ontdekkend leren, begrijpen ze dat  wetenschap van onschatbare waarde is voor hun leven.

Leerlingen ervaren door museumobjecten en replica’s hoe het is om een echte wetenschapper te zijn. Ze zijn actief bezig met kennisverwerving en ontwikkelen 21st Century Skills. Verwonderen, vragen stellen en die vragen met elkaar onderzoeken staat centraal.

Bekijk de onderwijsprogramma's van Rijksmuseum Boerhaave


Centrum Jongeren Communicatie Chemie (C3)

Centrum JongerenCommunicatie Chemie laat kinderen en jongeren kennismaken met chemie en life sciences zodat ze hun talenten hierin kunnen ontdekken. Met die ervaring kunnen ze op het voortgezet onderwijs meer bewuste keuzes maken in profiel en studie.

Prikkel de nieuwsgierigheid van kinderen. Het is de motor achter talentontwikkeling. Onze gratis lesmaterialen en activiteiten bieden leerkrachten ondersteuning bij hun lessen in onderzoekend en ontwerpend leren.

Ontdek C3

Onderzoekend en ontwerpend leren

Over talentontwikkeling op het gebied van W&T

Kinderen zijn van nature nieuwsgierig. Ze stellen vragen en onderzoeken en ontdekken de wereld om hen heen. Kinderen leren veel door te experimenteren, door gewoon dingen uit te proberen en te kijken wat er gebeurt. W&T begint bij die verwondering: waarom is de wereld zoals zij is? Onderzoekend & ontwerpend leren brengt de 'w in W&T.

Wetenschap en technologie is géén vak

Wetenschap en technologie is geen vak: het is een brede benadering van de werkelijkheid. Naast kennisverwerving spelen de ontwikkeling van een nieuwsgierige houding en het opdoen van onderzoeks- en ontwerpvaardigheden belangrijke rollen. Onderwijs in wetenschap en technologie kan alle vakken in het primair onderwijs verdiepen en verrijken. 

Lees verder


Experticecentra 

ECENT en ELWIeR dragen bij aan de verbetering van de lerarenopleiding in respectievelijk natuurwetenschappen/techniek en wiskunde/rekenen. Daartoe ontwikkelen, bundelen en verspreiden wij vakinhoudelijke en vakdidactische expertise.

De primaire doelgroep bestaat daarom uit de lerarenopleiders rekenen, wiskunde en de natuurwetenschappen, inclusief de schoolopleiders. Als secundaire doelgroep richt Ecent ELWIeR zich, waar relevant en opportuun, ook op zittende leraren, promovendi in de bèta-didactiek en schoolleiders.

Saxion, Wetenschap en Techniek



iPabo, Wetenschap en Technologie in het primair onderwijs





Nieuwe accenten in wetenschap en techniek

Het Kenniscentrum Wetenschap en Techniek Gelderland (KWTG) richt zich op de professionele ontwikkeling van leraren in het basisonderwijs, pabo-studenten en pabo-docenten. Om het kenniscentrum stevig vorm te geven zijn Iselinge Hogeschool, Christelijke hogeschool Ede, hogeschool Arnhem en Nijmegen en de universiteiten van Nijmegen en Wageningen een intensief samenwerkingsverband aangegaan. Het gaat eigenlijk om het geven van goed onderbouwd onderwijs.

Peter Hagenaars is als docent Natuur en Techniek verantwoordelijk voor het opleidingsprogramma van Wetenschap en Techniek. “In Nederland hebben we een tekort aan technici en wetenschappers. Aan consumerende studenten is in de toekomst geen behoefte. En veel leerkrachten voelen zich niet bekwaam genoeg om dit onderwijs te verzorgen. Redenen genoeg om onze studenten kennis en vaardigheden en een wetenschappelijke en onderzoekende houding aan te leren. Op hun beurt kunnen zij die kennis op een prikkelende manier overdragen aan de kinderen op de basisschool.”



KWTO

Het KWTO initieert in Oost Nederland activiteiten in het kader van het actieplan ‘Basis voor presteren, naar een ambitieuze leercultuur voor alle leerlingen’. De activiteiten van het KWTO zijn er op gericht om Bèta/Wetenschap & Techniek te verbinden met de overige thema’s binnen School aan Zet. Naast professionaliserings- en scholingstrajecten vinden onderzoeken plaats om Excellentie, Wetenschap en Techniek naar een hoger niveau te tillen.

Regionaal werkt KWTO samen met schoolbesturen Primair Onderwijs, PABO’s, Universiteit Twente, Rijksuniversiteit Groningen, Stichting Leerplan Ontwikkeling, Schooladviesdiensten, Platforms Techniek, bedrijvenkringen e.d. Landelijk wordt KWTO ondersteund door Platform Bètatechniek en School aan Zet. 


TechYourFuture

Goed onderwijs in Wetenschap & Technologie begint met goede leerkrachten. De leerkracht vormt de sleutel in het creëren van een leeromgeving, die aansluit op de behoefte van de maatschappij en 'het maken van het verschil' in de toestroom van W&T-gemotiveerde en getalenteerde leerlingen. Hoe meer leerkrachten zijn toegerust voor het ontwikkelen van 'vaardigheden van de 21ste eeuw' in een context  van W&T, hoe meer W&T-gemotiveerde en getalenteerde leerlingen.

TechYourFuture - een samenwerking van Saxion Universiteit Twente en Windesheim - stimuleert kenniscreatie, verbindt partijen door samen te werken en ontsluit expertise en succesvolle methoden.


EWT Noord-Holland / Flevoland

Binnen het Expertisecentrum Wetenschap & Techniek Noord-Holland/Flevoland (EWT) bundelen universiteiten, Pabo’s, OBD’s, TechnoCentra en het Science Center NEMO hun krachten. Wij stimuleren vanuit het EWT de ontwikkeling van wetenschap en techniekonderwijs op basisscholen en ondersteunen netwerkscholen die elkaar ontmoeten tijdens inspirerende bijeenkomsten. De kern van het EWT is samenwerken, van elkaar leren en het uitwisselen van kennis.


Bètapunt Noord

Bètapunt Noord wil kinderen en leerkrachten enthousiast maken voor wetenschap en technologie met als doel meer technisch personeel voor de toekomst. Dat is goed voor de landelijke economie in het algemeen en de regionale economie in het bijzonder.

Bètapunt Noord startte in 2012 toen verschillende partijen, die zich los van elkaar sterk maakten om W&T in het onderwijs te stimuleren, de wens uitspraken om te gaan samenwerken. Onder de vlag van Bètapunt Noord bundelden schoolbesturen voor primair onderwijs, de drie noordelijke hogescholen, het bedrijfsleven en de universiteit hun krachten om scholen te helpen onderwijs in wetenschap en technologie te verankeren in hun onderwijsaanbod.





Wetenschapsknooppunt

Leraren, wetenschappers en andere belangstellenden kunnen terecht op www.wetenschapsknooppunten.nl voor lesmateriaal en praktijkvoorbeelden voor spannende, inspirerende en leerzame lessen en activiteiten over wetenschap en technologie op de basisschool.

De lessen en activiteiten zijn gebaseerd op de didactiek van het onderzoekend en ontwerpend leren. Tevens zijn er links naar de websites van de afzonderlijke wetenschapsknooppunten, waar je verdere ideeën kunt opdoen. 



VHTO

VHTO is het Landelijk expertisebureau meisjes/vrouwen en bèta/techniek. Zij richten zich op participatie van meisjes en vrouwen op het gebied van bètawetenschappen, techniek en ICT te vergroten. Daarnaast zet VHTO zich in om vrouwen op de arbeidsmarkt binnen deze branches te behouden. VHTO  richt zich op de hele keten van het onderwijs: van primair onderwijs tot uiteindelijk toetreding op de arbeidsmarkt.


Natuur & Techniek in het basisonderwijs

Het NIBI is de beroepsvereniging voor biologen. Het NIBI helpt leerkrachten om meer te doen met Natuur, Wetenschap en Techniek in het basisonderwijs. Dat doet het NIBI op de volgende manier:

  • De jaarlijkse landelijke Natuur, Wetenschap en Techniekconferentie, kortweg NWT-conferentie waar 350 leerkrachten kunnen kiezen uit meer dan 30 workshops en lezingen over natuur, wetenschap en techniek. Dit jaar - 15 november 2019 - staat in het teken over hoe we de aarde leefbaar houden. Klimaat, duurzaamheid. Kinderen gaan de straat op. Het thema leeft. 
  • Met de community Leerkrachten Natuur & Techniek op Facebook. Deel je toffe lessen en tips met elkaar en stop ze in de bijbehorende Google Drive map. Hier staan al meer dan 100 lesideeën. Van het maken van een duikboot tot een les over gebitten bij planten en vleeseters.
  • Het kwaliteitsmerk Biologie Plus School. Biologie Plus Scholen zijn scholen die meer dan gemiddeld aandacht besteden aan Natuur, Wetenschap en Techniek en die een serie trainingen hebben gevolgd om een doorlopende leerlijn op maat te maken en te implementeren in de eigen school.


Talent & Ik

Een bewezen en succesvol educatief concept dat bruggen slaat. Tussen ouders, onderwijs, kinderopvang, het bedrijfsleven en overheden. Maar vooral tussen kinderen en hun talenten. Door te spelen, te onderzoeken en te proberen, leren zij zichzelf en hun talenten kennen.

Talent & ik helpt kinderen tussen de 0 en 13 jaar hun interesses te ontdekken. 



Meer techniek in de klas

Het Techniek Toernooi is een techniekwedstrijd voor leerlingen uit alle groepen van het basisonderwijs. In teams van vier werken de kinderen aan leuke technische opdrachten. De wedstrijd begint op school of bij een buitenschoolse activiteit. Met behulp van lesmateriaal lopen de leerlingen stap voor stap door het onderzoek- en ontwerpproces. Het beste team per klas mag de strijd aan gaan tijdens een van de spannende regiofinales en maakt kans op een plek in de landelijke finale. 

Meer techniek in de klas? Neem eens een kijkje op www.openluchtmuseum.nl/onderwijs



Techniek & Ik

Techniek & ik is een programma voor het basisonderwijs en de kinderopvang, waarin op basis van het O&O leren gewerkt wordt om kinderen specifiek hun bèta-talent te laten ontwikkelen. 

Techniek & ik leidt en begeleidt leerkrachten, pedagogisch medewerkers en Pabo/ROC docenten bij het inzetten van O&O leren. De ondersteunende materialen geven geen moeilijke theorieën maar een korte uitleg en veel voorbeelden over hoe je met de kinderen in gesprek kunt gaan. 

Techniek & ik is niet gebaseerd op losstaande feiten zijn maar op daadwerkelijke conceptuele kennis met concrete verbanden naar echte herkenbare situaties uit de praktijk. 


Jet-Net

Het Jongeren en Technologie Netwerk Nederland, is een samenwerking tussen bedrijven, onderwijs en overheid. Doel is havo/vwo-leerlingen een reëel beeld te geven van bèta en technologie en hen te interesseren voor een bètatechnische vervolgopleiding. 

Breng samen met Jet-Net technologie tot leven!


Science Center NEMO

In Science Center NEMO zijn wetenschap en technologie een ervaring voor iedereen, van jong tot oud. Bezoekers gaan zelf met veel plezier aan de slag en doen ontdekkingen met gebruik van al hun zintuigen. NEMO vormt zo een aanvulling op leren in de schoolse omgeving. Talenten worden geprikkeld op een creatieve manier die enthousiast maakt.


Doenk

Wetenschap en Technologie bieden ons de mogelijkheden om de wereld om ons heen te begrijpen en te veranderen. Stichting DOENK heeft als doel om kinderen in het PO en VO wetenschap en technologie te laten ontdekken. Dit doet zij door een schakel te zijn tussen het (bestaande) aanbod van Wetenschap en Technology promotie middelen en de vraag vanuit het onderwijs.

DOENK staat voor Dromen, Denken, Durven en Doen.




Educatief repertoire

Cultuuronderwijs begint voor veel scholen met het bevorderen van een onderzoekende houding van kinderen. Dat bleek bijvoorbeeld uit ambitiegesprekken die vanuit Kunstbalie met scholen in Brabant zijn gevoerd. Welke vondsten hebben leraren hier en nu, en vroeger, gedaan om een onderzoekende houding van kinderen te bevorderen? Het is de hoofdvraag van een recent gestart onderzoeksprogramma ‘op zoek naar educatief repertoire voor cultuuronderwijs’. Doel van het programma: het zichtbaar maken van inspirerend handelen van leraren die een onderzoekende houding van kinderen bevorderen, en dat handelen zo doorgeven dat andere leraren er gebruik van maken om hun eigen onderwijs vorm te geven.

Inspirerende voorbeelden (2016)

Regioplan heeft onderzoek gedaan naar het project 'Wetenschap en Technologie in de pabo'. Zij schetsen een positief beeld over de uitkomsten hiervan.

In de brochure 'Boost voor onderzoekend leren' treft u de belangrijkste uitkomsten aan. Tevens zijn er door Regioplan inspirerende beschrijvingen gemaakt van een vijftal opleidingen.


Project Wetenschap & Technologie in de pabo, 2014- 2016

Lees alle (achtergrond) informatie over dit project

Contact

Heeft u specifieke vragen over Wetenschap & Technologie? Wilt u een bijdrage leveren aan de inspiratiebijeenkomst op 16 april 2019? Bent u op zoek naar aanvullende informatie? Neemt u dan contact op met Silvia van Spronsen.

Contactgegevens

silviavanspronsen@gmail.com

06 52 44 38 59